40 jaar evolutie in de microbiologische diagnostiek: sneller, nauwkeuriger en uitgebreider Communicatie en interpretatie blijven een uitdaging

1 369 p
Samenvatting

Veertig jaar geleden was klinisch-microbiologisch onderzoek artisanaal en weinig gestandaardiseerd,
de persoonlijke inbreng van de microbioloog was zeer belangrijk, maar ook subjectief, het resultaat
liet dagen op zich wachten en was dus soms alleen interessant als een waardevolle documentatie
na de feiten. Het artisanale karakter verdween geleidelijk, de analysesnelheid nam toe, de identificatie
werd nauwkeuriger, de detectiemogelijkheden uitgebreider, onder meer door de introductie
van DNA-technieken, identificatie met massaspectrometrische analyse en krachtige analysetoestellen.
De technieken van algemene opsporing van bacteriën, virussen, parasieten en fungi door
microscopie
en kweek werden uitgebreid met testen die één specifiek verdacht organisme, soms
niet of slecht detecteerbaar met de klassieke werkwijze, aantonen. Deze „non-culture”-technieken
leveren soms reeds resultaat na één of enkele uren, of kunnen zelfs als „point-of-care”-test gebruikt
worden. Samengevat kan men besluiten dat de gevoeligheid, specificiteit en snelheid van het
microbiologische
onderzoek heden beduidend beter zijn dan 40 jaar geleden.
Wat echter blijft bestaan en zelfs nog een grotere uitdaging is dan vroeger, is de nood aan interpretatie
van de resultaten. Het is niet omdat er in een monster een micro-organisme, een antigeen,
een gen of een specifieke antistof aanwezig is, dat dit de verwekker van de infectie bij de patiënt
aanwijst; het kan immers ook gaan om een contaminant, een commensale bacterie, een restant of
getuigenis van vroegere infectie, of een micro-organisme dat ondanks zijn vermogen om infectie te
veroorzaken, de patiënt gewoon koloniseert.
Niet zelden leidt het gebrek aan kennis hierover tot een verkeerde diagnose of behandeling. Communicatie
en opleiding over dit onderwerp verdienen voldoende, om niet te zeggen meer aandacht.

Auteur
G. Claeys
Vakgebied
KLINISCHE BIOLOGIE
Jaargang 2018, Volume 74